Beter samenwerken door je OR (kern)kwaliteit in te zetten

Toen ik als trainer begon, leerde ik van een collega te kijken naar de kwaliteiten van deelnemers. Dat geeft me nog steeds veel mogelijkheden in de interactie met deelnemers. Later maakte ik kennis met het kernkwadrant. Om er meer diepgang aan te kunnen geven, heb ik onlangs een driedaagse training bij Daniel Ofman zelf gevolgd, degene het kernkwadrant heeft geïntroduceerd.

Drie manieren

Eén van de eerste dingen die ik van Ofman leerde, was het belang van het ‘integraal waarnemen’. Dit betekent dat als je als organisatie, maar ook als ondernemingsraad succesvol wilt zijn, er eigenlijk steeds tegelijkertijd drie vragen van belang zijn: klopt het inhoudelijk waar we mee bezig zijn, klopt de wijze waar op wij met elkaar omgaan en kan ik  mij er mee verbinden; gaat mijn hart er sneller van kloppen.

Verschillende planeten

Het gaat als het ware om het kijken vanuit drie werelden, of door drie verschillende lenzen. In de het-wereld staan  feiten, systemen en objectiviteit centraal. Het is de wereld van de wetenschap en plannen. In de wij-wereld staan relaties, cultuur, waarden en interactie centraal. In de  ik-wereld staan bewustzijn over je kwaliteiten, inspiratie en vitaliteit voorop. Vaak zien we bij mensen een sterke voorkeur voor één van die werelden. Het lijkt als het ware te gaan om bewoners van verschillende planeten, die weinig affiniteit met elkaar hebben en die elkaar slecht verstaan.

Duurzaam succesvol

Echter, als je de feiten niet op een rijtje hebt, of als je niet op een juiste manier met anderen omgaat, of als je er niets mee hebt, dan heb je een probleem. Klopt één van de drie niet, dan wordt het niks en blijf je uiteindelijk achter met lege handen. Want alleen als ze alle drie kloppen kun je duurzaam succesvol zijn, met andere woorden als je die drie werelden integreert.

Kernkwaliteiten

Daniel Ofman heeft zowel een even mooi als simpel model ontwikkeld om allereerst die ik-wereld te onderzoeken maar ook de om wat er in de wij-wereld gebeurt beter te begrijpen. Het gaat om het kernkwadrant, weid verbreid in Nederland en ook steeds meer daarbuiten. Het kernkwadrant gaat er vanuit dat iedereen geboren is met een aantal kernkwaliteiten. Kernkwaliteiten kleuren als het ware alles wat je doet en ziet. Kernkwaliteiten zijn niet op de eerste plaats gedragingen, maar eerder mogelijkheden waarop je je kunt afstemmen.

Drie cadeautjes

Iedereen is dus geboren met een aantal kernkwaliteiten, maar daar blijft het niet bij! Je krijgt er automatisch drie cadeautjes bij: je valkuil, je uitdaging en je allergie. Je komt in je valkuil als je doorschiet in ‘te veel van het goede’. Daadkracht wordt dan bijvoorbeeld drammerigheid. Je uitdaging is het positief tegenovergestelde van je valkuil. En de positief tegenovergestelde kwaliteit van drammerigheid is dan zoiets als geduld. Je uitdaging is datgene wat je kernkwaliteit in balans brengt en ervoor kan zorgen dat je niet in je valkuil schiet en kan helpen geduldig daadkrachtig te worden.

Allergie

Het derde cadeautje is je allergie. Je allergie is in feite teveel van je uitdaging. Als geduld je uitdaging is, ben je waarschijnlijk allergisch voor passiviteit. Je kunt dus het meeste leren over jezelf van mensen waarvoor je het meest allergisch bent, want die hebben juist teveel van wat jij nodig hebt. Samen vormen je kwaliteit: valkuil, uitdaging en allergie maken het kernkwadrant. 

Teamverband

Als je het kernkwadrant ‘loslaat’ op je OR-team en een teamkwadrant maakt, dan kun je kijken naar: waar zijn wij als team collectief goed in en wat is onze collectieve valkuil, uitdaging en allergie. Daarmee worden wellicht ook de (on)geschreven waarden en regels zichtbaar die deel uitmaken van de cultuur in de OR. Het kan nog interessanter worden: het is denkbaar dat de collectieve allergie van de OR tegelijkertijd de valkuil is van je directeur of Raad van Bestuur. Dan krijg je waarschijnlijk meer oog voor de kwaliteiten die daarachter schuil gaan. Bij dat inzicht praat je waarschijnlijk anders met hen.

Inzet en inspiratie

Terug naar de ‘drie-werelden’. Inzet en inspiratie in de OR kan zich ontwikkelen als je tegelijkertijd werkt aan drie zaken: een inhoudelijk goede agenda, een goede onderlinge samenwerking met gedeelde waarden, missie en visie én OR-leden die geïnspireerd werken vanuit hun kwaliteiten. Het wordt nog interessanter als je ook zo naar je eigen organisatie kan kijken. Dan worden de problemen en uitdagingen aangepakt vanuit een integrale benadering: gelijktijdige aandacht voor de het-wereld, de wij-wereld en de ik-wereld. Inzet inspiratie ontstaan als plannen die gemaakt worden kloppen, de totstandkoming ervan klopt én de medewerkers zich ermee verbinden.

Gereedschapskist

Het kernkwadrant is hierbij een prachtig simpel hulpmiddel. ‘Simpel but not easy’. Het maken ervan is niet eenvoudig, maar Daniel Ofman heeft daarvoor een goed gevulde gereedschapskist voor ontwikkeld waarmee je, bij goed gebruik, de rest van je leven mee aan het werk kunt. Wil je weten welke (kern)kwaliteiten jouw OR-team heeft, hoe de (onderlinge) samenwerking verbeterd kan worden, of hoe de inzet en inspiratie van je OR verhoogd kan worden? Ik kijk ik graag een keertje met mijn gereedschapskist met je mee. Klik hier voor een vrijblijvend contact.

Geschreven door Ron Wassenaar Bekijk profiel