Wat je als leidinggevende moet weten over medewerkers in rouw

Een van je taken als leidinggevende zijn gesprekken voeren met medewerkers. Over hoe ze hun werk ervaren, over hun kwaliteiten en hun loopbaanontwikkeling. Daarbij komen ook wel eens lastige onderwerpen op je pad, soms zelfs erg moeilijke. Onderwerpen die voor de meeste van ons niet alledaags zijn, maar wel bij het leven horen. 

Als leidinggevende is het juist wanneer je geconfronteerd wordt met rouw van belang balans te vinden tussen het zakelijke en het persoonlijke. Door genoeg oog te hebben voor het verdriet en de verwerking, maar niet het bedrijfsbelang uit het oog te verliezen.


Enkele statistieken: gemiddeld is er sprake van 160 dagen afwezigheid bij rouw. Uit onderzoek van het CNV in 2019 blijkt dat 73 procent van de rouwende werknemers langere tijd niet goed kon functioneren en een derde zich voor langere tijd ziek meldde. Daarnaast raakte 14 procent zo in de knel dat ze hun baan kwijtraakten.

Jouw rol in de begeleiding?
Begeleiding van een medewerker in de rouw vraagt veel van jouw kwaliteiten als leidinggevende. Hoe ondersteun je deze medewerker bij zulke ingrijpende gebeurtenissen? En hoe zorg je er daarbij voor dat je ook het zakelijke belang in het oog houdt?

De pandemie en daarbij horende lock-down maakt het in dit soort situaties extra lastig. Je ziet je medewerkers niet dagelijks, en hen ondersteunen in een rouwende periode is nog complexer.  

Rouwverwerking of rouwarbeid?
Het is goed te weten wat er gebeurt als iemand rouwt. Er wordt vaak van rouwverwerking gesproken maar dat is een verkeerde titel. Het gaat niet om verwerken, rouw blijft namelijk altijd aanwezig. Het gaat bij verlies om het leren integreren ervan in het leven. Rouwarbeid is daarmee een betere term.


Als je te maken hebt met een medewerker die een dierbare verliest gaat het leven verder met altijd rouw aan hun zijde. Ze kunnen er in het beste geval mee leren omgaan, maar het verlies verwerken in de zin van ‘nu is het klaar’; dat stadium komt nooit.

In rouw kan iedereen verschillende emoties ervaren, zoals verdriet, boosheid of schuldgevoel. Wat voor iedereen in rouw geldt is dat de impact van het verlies van een dierbare, op allerlei vlakken enorm is. Dit wordt helaas te vaak onderschat. Van rouwen kunnen mensen doodmoe zijn. Het is hard werken om het leven op de rit te houden of weer te krijgen. Er liggen diverse taken te wachten: het daadwerkelijk gaan erkennen dat hij of zij er niet meer is, het ervaren van de pijn van het verlies, het omgaan met de herinneringen aan de tijd die er was samen en het uiteindelijk weer durven verbinden aan het leven en andere mensen. En zo zal de een de baan zien als afleiding, terwijl een ander er niet aan moet denken weer naar het werk te gaan.
Ik hoorde pas een medewerker zeggen ‘De rouw ervaar ik als heel grillig. Met hele akelige momenten. Ik ontmoet een deel van mijzelf dat ik niet ken’.

Niet meer de oude?

Als leidinggevende is het goed je te realiseren dat de medewerker niet de oude is en wellicht ook niet meer zal worden. Het vraagt om een hernieuwde blik op de medewerker en daarmee is de rol van de leidinggevende en van de naaste collega’s erg belangrijk tijdens de rouw. Er komen diverse vragen op: Wat zouden we voor deze collega kunnen betekenen? Wat zou hij of zij nodig kunnen hebben? Wie ging er al veel om met deze collega? Kan die wellicht langsgaan of in deze tijd eens even bellen?


En wat verwacht ik van mezelf als leidinggevende? Ken ik mijn mogelijkheden, maar ook eigen valkuilen in dit soort processen. Ben ik iemand van ‘Kom op, er is meer dan verdriet alleen; afleiding kan een mens goed doen’, of denk ik het tegenovergestelde ‘Ik zal hem maar zoveel mogelijk ontlasten, dit is zo verschrikkelijk, ik laat hem maar met rust’. En wat verwacht ik van de medewerker? Het is goed te weten op welke manier je afspraken kan maken met de rouwende medewerker. Waar heb je rekening mee te houden in dat grillige patroon van rouwen? Veel medewerkers die een aantal maanden weer aan het werk zijn krijgen te maken met een terugval. Hoe ondersteun je ook daarin zo goed mogelijk en hoe houd je hem of haar dan aan boord?
Zoals Walsh* het in 2020 verwoordde: er is grote nood aan het herstel van duidelijkheid, ordening en betekenis. Dit geldt al helemaal in het leven van de rouwende.

Wil jij als leidinggevende leren om jouw medewerkers te steunen bij rouw? Schrijf je dan in voor de workshop 'Hulp bij rouwverwerking op het werk' op 7 oktober a.s.

Meer informatie...

Geschreven door Anneroos Gerritsen Bekijk profiel